Het ontstaan
van onze kerk
Wie een boek over onze vaderlandse kerkgeschiedenis leest, zal zich verbazen
over de vele splitsingen die zich binnen de protestantse kerken hebben voorgedaan.
In een tijd waarin we juist zoeken naar verbinding en eenheid tussen kerken,
is het niet eenvoudig om aan te voelen waarom mensen in het verleden liever
gescheiden verder gingen dan samen in een kerk, waarvan men vreesde dat
ze dwaalde. Toch doet men onze voorvaderen en voormoederen tekort als daarbij
geen oog is voor de hartstocht waarmee ze God wilden dienen en het geloof
zochten te verstaan. Die hartstocht proberen we nu op andere manieren te
vertalen, maar het is goed om te weten hoe het spoor van onze kerkgemeenschap
door de tijd gegaan is.
Bij de Afscheiding rond 1834 splitsten een groot aantal gemeentes in Nederland
zich af van de Nederlands Hervormde Kerk. Belangrijk hierbij was voor hen
het gevoelen dat de overheid niet mocht uitmaken welke keuzes een mens op
het terrein van zijn of haar geloof maakte.
De afgescheiden gemeentes kozen een tijdlang voor de benaming 'Christelijk
Gereformeerd'. In Zierikzee had deze Christelijk Gereformeerde kerk een
gebouw in de Meelstraat. Later (1879) ontstond er in Zierikzee nog een Christelijk
Gereformeerde Kerk toen de orthodox hervormde evangelisatievereniging "Toevlucht"
zich van de hervormde moederkerk afsplitste en ook voor deze naam koos.
Deze gemeente had een ruimte aan de Sint Domusstraat. Al voerde men dezelfde
naam, de verhouding tussen 'Meelstraat' en 'Sint Domusstraat' was stroef.
Landelijk ontstond er rond 1886 (o.l.v. Abraham Kuyper) opnieuw een scheuring:
de Doleantie. Men was bang dat grote vrijzinnigheid het christelijk geloof
zou overschaduwen. Het gedeelte dat zich bij deze scheuring niet langer
tot de Hervormde Kerk rekende sloot in 1892 aan bij de Christelijk Gereformeerde
Kerk van 1834, en koos voor een nieuwe naam: Gereformeerde kerken in Nederland.
Een aantal kerken, o.a. in Zierikzee (destijds Meelstraat), koos niet voor
deze aansluiting en bleef zich Christelijk Gereformeerd noemen. De gemeente
aan de Sint Domusstraat sloot wel aan en werd zo dus een Gereformeerde Kerk.
De
Gereformeerde Kerk Zierikzee na 1953
Door de ramp van 1 februari 1953 werden de aan de Gereformeerde Kerk
toebehorende vergadergebouwen, Consistorie en Kosterswoning onherstelbaar
beschadigd. Ook gingen de evangelisatiegebouwen in Ouwerkerk en Nieuwerkerk
geheel verloren. De toenmalige kerkenraad heeft afgezien van de herbouw
te Ouwerkerk en Nieuwerkerk en toestemming gekregen om de bestedingplichten
vanuit de wederopbouw na de ramp, volledig te investeren in herbouw te Zierikzee.
Op 14 sept 1956 werd de bouw van de vergaderlokalen aanbesteed in "'t
Zaaltje", Visslop 5. De bouwopdracht werd gegund aan de laagste inschrijver,
dhr. C. van 't Veer. Voordat met de bouw kon worden begonnen moesten eerst
de in gebruik zijnde kerkenraadkamer, catechisatielokaal en kosterswoning
gesloopt worden (deze kosterswoning en de andere gebouwen stonden voor de
kerk, waar nu de vergaderzalen zijn).
Nadat een aanvankelijk aanbod van het rijk om aan de gemeente Zierikzee
een jeugdgebouw te schenken voor alle gezindten op tegenstand stuitte, werd
uiteindelijk bereikt dat het Rijk hulp zou verlenen om de oude lokaliteiten
weer op te bouwen, de inventaris, de centrale verwarming en het plafond
van de kerk te vernieuwen en de rampschade te herstellen.
Ook werd besloten om het kerkorgel te vernieuwen onder supervisie van de
daarvoor aangestelde orgelraad van de Ned. Herv. Kerk. Als kosterswoning
werd het pand Visstraat 9 aangekocht.
De eerste steenlegging was op 4 november 1957 door ds. Y.J. Tiemersma, en
de bouwers (twaalf) kregen een gratificatie van f. 5,-.
Zaterdag 29 november 1958 kreeg de gemeente de gelegenheid om de lokaliteiten
te bezichtigen. De officiële overdracht aan de kerkenraad vond plaats
op 1 december 1958. Het orgel kwam begin 1960 gereed en is gebouwd door
de Gebrs. Van Vulpen te Utrecht.
Renovatie
Inmiddels hebben het kerkgebouw en de bijgebouwen een grondige renovatie
ondergaan. In het seizoen 1993/1994 is de bovenzaal grondig vernieuwd. Van
één grote zaal en het podium zijn twee nieuwe zalen gemaakt.
Eén van deze zalen is de speciale ruimte voor de jeugd. Daarnaast
is boven een nieuwe keuken aangebracht en een toiletgroep. In het seizoen
1994/1995 is de kerkzaal vernieuwd. Het aantal zitplaatsen is met enige
tientallen teruggebracht. Daardoor ontstond er meer ruimte in de paden en
kon een groter
liturgisch centrum worden gerealiseerd. De kansel is nu verplaatsbaar. Op
verschillende plaatsen in de kerk zijn de banken totaal vernieuwd en deels
vervangen door losse stoelen.
In het seizoen 1995/1996 is de benedenzaal grondig aangepakt. De kerkenraadkamer
is verplaatst naar de voorzijde van het gebouw. Daardoor is er ruimte ontstaan
voor een ruime ontmoetingshal. De toegankelijkheid voor mensen die slecht
ter been zijn of die gebruik maken van een rolstoel is aanmerkelijk verbeterd.
De verbouwing kon met name tot stand komen door de inzet van veel vrijwilligers.
Protestants
In mei 2004 werd onze kerkgemeenschap, plaatselijk samen met de Evangelisch-Lutherse
gemeente en de Nederlandse Hervormde gemeente in Zierikzee, deel van de
Protestantse Kerk in Nederland. Op de startzondag van dat jaar onthulden
de jongste en oudste van de op dat moment aanwezige gemeenteleden, te weten
Shanna Schouls, Caroline van den Doel en zr. A. Hondius een kleurrijk naambord,
waarvan naast de naam Protestantse kerk, velen vooral ook de slotwoorden
'van harte welkom!' positief opvielen.
Predikanten die de kerk dienden:
| K.B. van
Diemen |
1879 -
1882 |
| J.A. Goedbloed
|
1883 -
1889 |
| M. Keulemans
|
1889 -1895 |
| G.W.H.
Esseling |
1896 -
1904 |
| H.W. Laman
|
1904 -
1911 |
| J. Sybesma
|
1913 -
1917 |
| G.J. Wielenga
|
1918 -
1926 |
| J.v. Lonkhuyzen
|
1928 -
1939 |
| G. Leene
|
1940 -
1944 |
| S. Greving
|
1946 -
1951 |
| Y.J. Tiemersma
|
1951 -
1963 |
| J.H. Nawijn
|
1964 -
1968 |
| H. Favier
|
1969 -
1974 |
| F. Spoelstra
|
1974 -
1979 |
| P. Blokland
|
1979 -
1988 |
| A.Jobsen
|
1989 -
2001 |
| J. van
Voorst, M.E.G. de Zeeuw |
2002 -
heden |
|